Basisbegrippen: sluitertijd

Wat is de sluitertijd en wat voor effect hebben verschillende sluitertijden op je foto? In dit artikel kom je het allemaal te weten.

sluitertijd

De sluitertijd is één van de drie elementen die zorgen dat je foto correct belicht is. De andere twee zijn de ISO waarde en het diafragma.

In dit artikel leg ik je uit wat de sluitertijd is en welk effect die heeft op je foto.

Wat is een sluiter

Een sluiter in je camera kan je vergelijken met een gordijn. Dit gordijn zit voor de sensor en blijft gesloten tot je de ontspanknop indrukt. Op dat moment wordt het geopend zodat het licht dat door de lens wordt opgevangen op de sensor kan vallen. Wanneer de sensor voldoende belicht is wordt de sluiter opnieuw gesloten zodat er geen licht meer geregistreerd wordt.

Wat is de sluitertijd

De sluitertijd is de tijd dat de sluiter geopend is om de beeldsensor te belichten, en wordt daarom soms ook belichtingstijd genoemd. Hij wordt gemeten in fracties van een seconde. Bijvoorbeeld 1/4 staat voor een kwart seconde, en 1/500 voor een vijfhonderdste seconde, of 2 milliseconden. De meeste DSLR’s en systeemcamera’s hebben een minimum sluitertijd van 1/4000, terwijl de topmodellen tot 1/8000 kunnen gaan.

Snelle, trage en lange sluitertijden

Een snelle sluitertijd is de maximale tijd die je kan gebruiken om beweging te bevriezen. Dit betekent dat een bewegend onderwerp op je foto lijkt stil te staan en dus scherp wordt afgebeeld. Deze tijd is afhankelijk van de snelheid van je onderwerp. Onderstaande tabel geeft je een idee van de snelheden die nodig zijn om verschillende bewegende onderwerpen te bevriezen.

Vogels in de vlucht 1/2000
Autosport, paardenrennen 1/1000
Wielrennen, ploegsporten 1/500
Spelende kinderen 1/250
Straatfotografie 1/125
sluitertijd kort
Fuji X-T10 @200mm, ISO 250, 1/1000, f4.8

Een trage sluitertijd is de maximale tijd dat je uit de hand kan fotograferen zonder dat de foto bewogen is door de trilling van je handen. Als basisregel geldt dat de maximale sluitertijd overeenkomt met 1/brandpuntsafstand van je lens. Werk je dus met een 30mm lens dan kan je tot 1/30 gaan, met een 200mm lens is dit 1/200. Door de invoering van beeldstabilisatie systemen kan je met langere sluitertijden fotograferen dan volgens deze regel mogelijk zijn. Zo kan je bijvoorbeeld met een gestabiliseerde 200mm lens op 1/50 werken en toch scherpe foto’s maken.

Lange sluitertijden zijn sluitertijden waarbij je niet meer uit de hand kunt fotograferen, zelfs niet met beeldstabilisatie. In deze gevallen heb je een statief nodig om je camera stil te houden tijdens de opname.

Door met de sluitertijd te spelen kan je creatieve efffecten bereiken. Zo werd volgende foto met een lange sluitertijd gemaakt om de beweging van het draaiende windmolentje vast te leggen.

sluitertijd lang
Fuji X100T, ISO 200, 1/15, f5.6

Door met je camera het onderwerp te volgen tijdens de beweging, en gebruik te maken van een tragere sluitertijd, kan je de achtergrond onscherp maken en het onderwerp scherp. Deze techniek heet panning.

sluitertijd panning
Panasonic G5 @72mm, ISO 160, 1/125, f16

Hoe stel je de sluitertijd in

Wanneer je in ‘auto’ modus of ‘diafragma voorkeuze’ werkt, wordt de sluitertijd door de camera bepaald. Wil je zelf de sluitertijd instellen dan moet je in ’sluitertijd voorkeuze’ of ‘handmatige’ stand werken. Meer informatie over deze verschillende standen vind je in het artikel ‘Kies de juiste belichtingsstand’.

Laat een reactie achter

Your email address will not be published. Required fields are marked *